Sunday, November 22, 2015

3rd Chapter 5th Sloka

न हि कश्चित् क्षणमपि जातु तिष्ठत्यकर्मकृत् ।
कार्यते ह्यवशः कर्म सर्वः प्रकृतिजैर्गुणैः ॥३.५

na hi kaścit kṣaṇamapi jātu tiṣṭhatyakarmakṛt |
kāryate hyavaśaḥ karma sarvaḥ prakṛtijairguṇaiḥ ||3.5||

0 हि 0 कश्चित् 0 क्षणम् 2/1पि 0 जातु 0 तिष्ठति III/1कर्मकृत् 1/1
कार्यते III/1 हि 0वशः 1/1 कर्म 2/1 सर्वः 1/1 प्रकृतिजैः 3/3 गुणैः 3/3 ॥३.५॥

·         [na] = not = अव्ययम्
·         हि [hi] = indeed = अव्ययम्
·         कश्चित् [kaścit] = anybody = अव्ययम्
o   कः + चित् (to make an indefinite pronoun) = कश्चित् “somebody”
o   When used in negative sense, it becomes “nobody”
·         क्षणम् [kṣaṇam] = for a moment = क्षण (m.) + 2/1
o   2nd case to express duration by 2.3.5 कालाध्वनोरत्यन्तसंयोगे । ~ द्वितीया
·         अपि [api] = even = अव्ययम्
·         जातु [jātu] = never = अव्ययम्
·         तिष्ठति [tiṣṭhati] = stays = स्था (1P) to stay + लट्/कर्तरि/III/1
·         अकर्मकृत् [akarmakṛt] = one who does not perform action = अकर्मकृत् (m.) + कर्तरि to तिष्ठति 1/1
o   कर्म करोति इति कर्मकृत्
o   कर्मन् + अम् + कृ + क्विप्
कर्म + कृ + त्                        सुब्लुक्, सर्वापहारी प्रत्ययः, नलोपः, कुगागमः
·         कार्यते [kāryate] = is made to perform = कृ + णिच् to make somebody perform + लट्/कर्मणि/III/1
·         हि [hi] = because = अव्ययम्
·         अवशः [avaśaḥ] = helpless = अवश (m.) + कर्मणि to कार्यते 1/1
·         कर्म [karma] = actions = कर्मन् (n.) + कर्मणि 2/1
·         सर्वः [sarvaḥ] = everyone = सर्व (m.) + adj. to अवशः 1/1
·         प्रकृतिजैः [prakṛtijaiḥ] = born of prakṛti = प्रकृतिज (m.) + adj. to गुणैः 3/3
·         गुणैः [guṇaiḥ] = the (three) guṇas = गुण (m.) + कर्तरि to कार्यते 3/3


Indeed no one ever exists for even a second without performing action because everyone being helpless is made to perform action by the (three) guṇas born of prakṛti.


Sentence 1:
कश्चित् 0 कर्मकृत् 1/1 क्षणम् 2/1पि 0 जातु 0 0 हि 0 तिष्ठति III/1
कार्यते III/1 हि 0वशः 1/1 कर्म 2/1 सर्वः 1/1 प्रकृतिजैः 3/3 गुणैः 3/3 ॥३.५॥
Indeed (हि 0) no one ( 0 कश्चित् 0) ever (जातु 0) exists (तिष्ठति III/1) for even (पि 0) a second (क्षणम् 2/1) without performing action (कर्मकृत् 1/1) because (हि 0) everyone (सर्वः 1/1) being helpless (वशः 1/1) is made to perform (कार्यते III/1) action (कर्म 2/1) by the (three) guṇas (गुणैः 3/3) born of prakṛti (प्रकृतिजैः 3/3).


No comments:

Post a Comment

Please use this form to report typos, make suggestions, ask questions on grammatical points.
For English translation, interpretation, etc. Please refer to Bhagavad Gita Home Study Course.
Please note that this website is meant for grammar.
Thank you.


Free download of PDF files are available at Arsha Avinashi Foundation.