Showing posts with label dh08 Dhyana-sloka 8. Show all posts
Showing posts with label dh08 Dhyana-sloka 8. Show all posts

Friday, December 18, 2015

Dhyana-sloka 8



मूकं करोति वाचालं पङ्गुं लङ्घयते गिरिम् ।
यत्कृपा तमहं वन्दे परमानन्दमाधवम्

mūkaṃ karoti vācālaṃ paṅguṃ laṅghayate girim |
yatkṛpā tamahaṃ vande paramānandamādhavam ||8||


मूकम् 2/1 करोति III/1 वाचालम् 2/1 पङ्गुम् 2/1 लङ्घयते III/1 गिरिम् 2/1
यत्कृपा 1/1 तम् 2/1 अहम् 1/1 वन्दे I/1 परमानन्दमाधवम् 2/1


·         मूकम् [mūkam] = the mute= मूक (m.) + कर्मणि to करोति  2/1
·         करोति [karoti] = makes = डुकृञ् करणे (8U) to do + लट्/कर्तरि/III/1
·         वाचालम् [vācālam] = eloquent = वाचाल (m.) + objective complement to मूकम् 2/1
·         पङ्गुम् [paṅgum] = the lame = पङ्गु (m.) + कर्मणि to लङ्घयते 2/1
·         लङ्घयते [laṅghayate] = makes to cross = लङ्घ् (1A) to cross + णिच् causative + लट्/कर्तरि/III/1
·         गिरिम् [girim] = the hill = गिरि (m.) + कर्मणि to लङ्घयते 2/1
·         यत्कृपा [yatkṛpā] = whose grace = यत्कृपा (f.) + कर्तरि to करोति and लङ्घयते 1/1
o   यस्य कृपा यत्कृपा (6T) ।
·         तम् [tam] = that (Kṛṣṇa) = तद् (pron. m) + adj. to परमानन्दमाधवम् 2/1
·         अहम् [aham] = I = अस्मद् (pron. m) + कर्तरि to वन्दे 1/1
·         वन्दे [vande] = salute = वन्द् (1A) to salute + लट्/कर्तरि/I/1
·         परमानन्दमाधवम् [paramānandamādhavam] = the Lord of Lakṣmī (wealth), whose nature is fullness = परमानन्दमाधव (m) + कर्मणि to वन्दे 2/1
o   परमश्च असौ आनन्दश्च सः एव माधवश्च परमानन्दमाधवः (KT), तम् ।

I salute Kṛṣṇam the Lord of Lakṣmī (wealth), whose nature is fullness, whose kṛpā, grace makes the mute eloquent and caused the lame to scale mountain tops.


Sentence 1:
यत्कृपा 1/1 मूकम् 2/1 वाचालम् 2/1 करोति III/1 पङ्गुम् 2/1 गिरिम् 2/1 लङ्घयते III/1
अहम् 1/1 तम् 2/1 परमानन्दमाधवम् 2/1 वन्दे I/1
I (अहम् 1/1) salute (वन्दे I/1) Kṛṣṇa (तम् 2/1), the Lord of Lakṣmī (wealth), whose nature is fullness (परमानन्दमाधवम् 2/1), whose kṛpā, grace (यत्कृपा 1/1) makes (करोति III/1) the mute (मूकम् 2/1) eloquent (वाचालम् 2/1) and caused the lame (पङ्गुम् 2/1) to scale (लङ्घयते III/1) mountain tops (गिरिम् 2/1).


Medha Michika's books on Sanskrit Grammar are available at: Amazon in your country.

Free download of PDF files are available at Arsha Avinashi Foundation.