चेतसा सर्वकर्माणि मयि संन्यस्य मत्परः ।
बुद्धियोगमपाश्रित्य मच्चित्तः सततं भव ॥ १८.५७ ॥
cetasā sarvakarmāṇi mayi saṃnyasya matparaḥ| buddhiyogamapāśritya maccittaḥ satataṃ bhava || 18.57 ||
चेतसा 3/1 सर्वकर्माणि 2/3 मयि 7/1 संन्यस्य 0 मत्परः 1/1 ।
बुद्धियोगम् 2/1 अपाश्रित्य 0 मच्चित्तः 1/1 सततम् 0 भव II/1॥ १८.५७ ॥
· चेतसा [cetasā] = with the mind = चेतस् (n.) + करणे to संन्यस्य 3/1
· सर्वकर्माणि [sarvakarmāṇi] = all actions = सर्वकर्मन् (n.) + कर्मणि to संन्यस्य 2/3
· मयि [mayi] = in me = अस्मद् (pron.) + अधिकरणे to संन्यस्य 7/1
· संन्यस्य [saṃnyasya] = renouncing = अव्ययम्
o सम् + नि + अस् to renounce + ल्यप्
· मत्परः [matparaḥ] = one whose end is myself = मत्पर (m.) + adj. to (त्वम्) 1/1
· बुद्धियोगम् [buddhiyogam] = the discipline of karma-yoga = बुद्धियोग (m.) + कर्मणि to उपाश्रित्य 2/1
· उपाश्रित्य [upāśritya] = resorting to = अव्ययम्
o उप + श्रि to take recourse to + ल्यप्
· मच्चित्तः [macchittaḥ] = one whose mind is in me = मच्चित्त (m.) + S.C. to (त्वम्) 1/1
· सततम् [satatam] = always = अव्ययम्
· भव [bhava] = be, become = भू (1P) to be + लोट्/कर्तरि/II/1
Being one whose (only) end is myself, mentally renouncing all actions unto me, resorting to a life of karma-yoga, may you become one whose mind is always in me.
Sentence 1:
सर्वकर्माणि 2/3 चेतसा 3/1 मयि 7/1 संन्यस्य 0 मत्परः 1/1 (सन्) बुद्धियोगम् 2/1 अपाश्रित्य 0 सततम् 0 मच्चित्तः 1/1 भव II/1॥
Being one whose (only) end is myself (मत्परः 1/1), mentally (चेतसा 3/1) renouncing (संन्यस्य 0) all actions (सर्वकर्माणि 2/3) unto me (मयि 7/1), resorting (अपाश्रित्य 0) to a life of karma-yoga (बुद्धियोगम् 2/1), may you become (भव II/1) one whose mind is always (सततम् 0) in me (मच्चित्तः 1/1).
चेतसा 3/1 विवेकबुद्ध्या सर्वकर्माणि 2/3 दृष्टादृष्टार्थानि मयि 7/1 ईश्वरे संन्यस्य 0 “यत् करोषि यदश्नासि” (भ. गी. ९ । २७) इति उक्तन्यायेन, मत्परः 1/1 अहं वासुदेवः परो यस्य तव सः त्वं मत्परः सन् मय्यर्पितसर्वात्मभावः बुद्धियोगम् 2/1 समाहितबुद्धित्वं बुद्धियोगः तं बुद्धियोगम् अपाश्रित्य 0 अपाश्रयः अनन्यशरणत्वं मच्चित्तः 1/1 मय्येव चित्तं यस्य तव सः त्वं मच्चित्तः सततम् 0 सर्वदा भव II/1॥ १८.५७ ॥
