भोगैश्वर्यप्रसक्तानां तयापहृतचेतसाम् ।
व्यवसायात्मिका बुद्धिः समाधौ न विधीयते ॥२.४४॥
bhogaiśvaryaprasaktānāṃ tayāpahṛtacetasām
|
vyavasāyātmikā buddhiḥ samādhau na
vidhīyate ||2.44||
भोगैश्वर्यप्रसक्तानाम् 6/3 तया 3/1 अपहृतचेतसाम् 6/3 ।
व्यवसायात्मिका 1/1 बुद्धिः 1/1 समाधौ 7/1 न 0 विधीयते III/1 ॥२.४४॥
·
भोगैश्वर्यप्रसक्तानाम्
[bhogaiśvaryaprasaktānām] = for those who pursue pleasure and power
exclusively = भोगैश्वर्यप्रसक्त (m.) + 6/3
·
तया [tayā] = by
those words (याम् इमां पुष्पितां वाचम्) = तद् (pron. f.) + 3/1
·
अपहृतचेतसाम्
[apahṛtacetasām] = whose minds are robbed away = अपहृतचेतस् (m.) + 6/3
·
व्यवसायात्मिका
[vyavasāyātmikā] = well-ascertained = व्यवसायात्मिका (f.) + 1/1
·
बुद्धिः [buddhiḥ]
= understanding = बुद्धि (f.) +
1/1
·
समाधौ [samādhau]
= in the mind = समाधि (m.) + 7/1
o
सम् + आङ् + धा (3U) to place, to put together, concentrate + इ
o
समाधीयते (is put together) अस्मिन् (in this)
·
न [na] = not = अव्ययम्
·
विधीयते [vidhīyate]
= does not take place = वि + धा (3U) to produce + लट्/कर्मणि/III/1
For those who pursue, pleasure and power exclusively,
whose minds are robbed away by those flowery words, well ascertained
understanding does not take place in their mind.
Sentence 1:
भोगैश्वर्यप्रसक्तानाम् 6/3 तया 3/1 अपहृतचेतसाम्
6/3 । व्यवसायात्मिका 1/1 बुद्धिः
1/1 समाधौ 7/1 न
0 विधीयते III/1 ॥२.४४॥
For those who pursue, pleasure and power exclusively (भोगैश्वर्यप्रसक्तानाम् 6/3), whose minds are robbed away (अपहृतचेतसाम् 6/3) by those flowery words (तया
3/1), well ascertained (व्यवसायात्मिका 1/1) understanding (बुद्धिः 1/1)
does not take place (न 0
विधीयते III/1) in their
mind (समाधौ 7/1).
तेषां 6/3 च 0 --
(2.44) -- भोगैश्वर्यप्रसक्तानां 6/3 [भोगः 1/1 कर्तव्यः 1/1 ऐश्वर्यं 1/1 च 0 इति 0 भोगैश्वर्ययोः 6/2 एव प्रणयवतां 6/3 तदात्मभूतानाम् 6/3। तया 3/1 क्रियाविशेषबहुलया 3/1 वाचा 3/1 अपहृतचेतसाम् 6/3 आच्छादितविवेकप्रज्ञानां 6/3 व्यवसायात्मिका 1/1 सांख्ये 7/1 योगे 7/1 वा 0 बुद्धिः 1/1 समाधौ 7/1 [“समाधीयते III/1 अस्मिन् 7/1 पुरुषोपभोगाय 4/1 सर्वम्
1/1“ इति समाधिः 1/1 = अन्तःकरणं 1/1 बुद्धिः 1/1, तस्मिन् 7/1 समाधौ 7/1], न 0 विधीयते III/1 = न 0 भवति III/1 (इत्यर्थः 1/1)।।