शक्नोतीहैव यः सोढुं प्राक्शरीरविमोक्षणात् ।
कामक्रोधोद्भवं वेगं स युक्तः स सुखी नरः ॥५.२३॥
śaknotīhaiva
yaḥ soḍhuṃ prākśarīravimokṣaṇāt |
kāmakrodhodbhavaṃ
vegaṃ sa yuktaḥ sa sukhī naraḥ ||5.23||
शक्नोति III/1 इह 0 एव 0 यः 1/1
सोढुम् 0 प्राक् 0
शरीरविमोक्षणात् 5/1 ।
कामक्रोधोद्भवम् 2/1 वेगम् 2/1 सः
1/1 युक्तः 1/1
सः 1/1 सुखी 1/1
नरः 1/1 ॥५.२३॥
·
शक्नोति [śaknoti]
= is able = शक् (5P) to be able + लट्/कर्तरि/III/1
·
इह [iha] = here = अव्ययम्
·
एव [eva] = indeed = अव्ययम्
·
यः [yaḥ] = the one who = यद् (pron. m.) + कर्तरि to शक्नोति 1/1
·
सोढुम् [soḍhum]
= to master = अव्ययम्
·
प्राक् [prāk] = before = अव्ययम्
·
शरीरविमोक्षणात्
[śarīravimokṣaṇāt] = release from the body = शरीरविमोक्षण (n.) + देग्योगे to प्राक् 5/1
o
शरीरस्य विमोक्षणम् शरीरविमोक्षणम् (6T), तस्मात्
।
·
कामक्रोधोद्भवम्
[kāmakrodhodbhavam] = born of anger and desire
= कामक्रोधोद्भव (m.) + adjective to वेगम् 2/1
·
वेगम् [vegam] =
force = वेग (m.) + कर्मणि to सोढुम् 2/1
·
सः [saḥ] = he is = तद् (pron. m.)
+ कर्तरि to (भवति) 1/1
·
युक्तः [yuktaḥ]
= karma yogī = युक्त (m.) + complement to सः 1/1
·
सः [saḥ] = he is = तद् (pron. m.)
+ कर्तरि to (भवति) 1/1
·
सुखी [sukhī] =
one who is happy = सुखिन्
(m.) + adjective to नरः 1/1
·
नरः [naraḥ] =
person = नर (m.) + complement to सः 1/1
The one who is
able to master the force born of anger and desire here (in this world) before
release from the body is a karma yogī. He (or she) indeed is a happy person.
Sentence 1:
यः 1/1 शरीरविमोक्षणात् 5/1
प्राक् 0 इह 0
कामक्रोधोद्भवम् 2/1 वेगम्
2/1 सोढुम् 0 शक्नोति
III/1, सः 1/1
युक्तः 1/1 ।
The one who (यः 1/1) is able (शक्नोति III/1) to master (सोढुम् 0) the force (वेगम् 2/1) born of anger and desire (कामक्रोधोद्भवम् 2/1) here (in this world) (इह 0) before (प्राक् 0) release from the body (शरीरविमोक्षणात् 5/1) is a karma yogī (सः
1/1 युक्तः 1/1).
Sentence 2:
सः 1/1 सुखी 1/1 एव 0 नरः 1/1 ॥५.२३॥
He (or she) (सः 1/1) indeed (एव 0) is a happy (सुखी 1/1) person (नरः 1/1).
